Het FMN‑rapport laat zien dat geopolitieke spanningen, economische druk, veranderingen op de arbeidsmarkt en de snelle impact van technologie, met name AI, het speelveld ingrijpend hebben veranderd. Waar facility management de afgelopen jaren steeds vaker werd gepositioneerd als strategische partner, dwingt de huidige context organisaties tegelijkertijd tot scherpere kostensturing, benchmarks en accountability.
“Die tegenstrijdige bewegingen maken het vak complexer dan ooit,” stelt Hans. “Aan de ene kant wordt FM geacht bij te dragen aan welzijn, duurzaamheid en maatschappelijke waarde. Aan de andere kant groeit de druk om voorspelbaar, efficiënt en kostenbewust te opereren.” Daardoor bestaat er niet langer één optimale inrichting. Je moet rekening houden met een veelvoud aan oplossingen. Dat betekent dat maatwerk onvermijdelijk is, maar maatwerk zonder heldere kaders leidt tot versnippering. Juist daarom is het contract en de manier waarop je dat contract bestuurt, zo belangrijk. Het biedt houvast in een wereld waarin verwachtingen steeds verder uiteenlopen. Zonder integrale regie trek je dat nauwelijks recht.”
Regie begint bij grip op de basis
In het FMN-rapport wordt regie benoemd als een cruciale succesfactor voor de toekomst van FM. Voor Hans begint goede regie bij iets ogenschijnlijk eenvoudigs: grip op de dienstverlening. “Wanneer je de opdrachtgever en haar gebruikers goed begrijpt en de basis op orde hebt, ontstaat ruimte om keuzes te maken. Dan kun je bewust sturen op waarde of dat nu welzijn, duurzaamheid, continuïteit of prestatie is. Maar zonder die basis blijft het bij goede intenties.”
Regie beperkt zich daarbij niet tot processen en SLA’s. “Het gaat ook om het overzien van belangen, het verbinden van leveranciers en het bewaken van het grotere geheel. Dat vraagt om een onafhankelijke positie en een integrale blik. Dat is goede regie.”
Meerdere leveranciers, tegenstrijdige verwachtingen
Veel organisaties werken met meerdere leveranciers en contractvormen. In theorie biedt dat flexibiliteit, in de praktijk leidt het vaak tot spanningen.
“Het gaat vaak mis over de as van de SLA, de uitvoering daarvan en de verwachtingen van de gebruiker,” legt Hans uit. “Die verwachtingen zijn hoog, terwijl er tegelijkertijd vaak een sterke druk is op kostenelementen. Dat strookt niet altijd.”
Een integrale aanpak helpt om die spanningen te verminderen. “Onafhankelijkheid is daarbij een groot goed. Binnen een integraal regiemodel kun je het inhoudelijke gesprek sterker voeren en keuzes maken die in het belang zijn van de organisatie van de opdrachtgever als geheel.”
Toegevoegde waarde begint bij visie
Het rapport maakt ook duidelijk dat facility management meer moet zijn dan kostenbeheersing. Maar wat toegevoegde waarde is, verschilt per organisatie. “De kunst is om die waarde te vertalen naar concrete doelstellingen,” zegt Hans. “Dat begint bij het ontwikkelen van een gezamenlijke visie: waar willen we naartoe?”
Binnen die visie krijgen opdrachtgever en facilitaire partner ieder hun rol. “Je maakt inzichtelijk wie wat kan realiseren en hoe je met elkaar omgaat als doelen niet worden gehaald. Integraliteit zorgt voor een overkoepelende blik over de diensten heen en maakt het mogelijk om onafhankelijk te beoordelen wat nodig is.”
Samenwerken vraagt volwassenheid
Samenwerking en ketendenken lopen als rode draad door het FMN-rapport. Volgens Hans vraagt dat om volwassenheid van alle betrokkenen. “Een open houding, bereidheid om samen te werken en gezamenlijke doelstellingen formuleren. Maar ook: durven benoemen wat niet goed gaat.”
Goede governance is daarbij essentieel. “Hoe gaan we om met escalaties? Hoe blijven we met elkaar in gesprek, ook als het schuurt? En hoe verliezen we het gezamenlijke doel niet uit het oog?”
Geen trend, maar noodzaak
De snelheid waarmee veranderingen elkaar opvolgen, bevestigt volgens Hans dat integrale facilitaire regie geen tijdelijke ontwikkeling is. “Alleen kun je het tempo niet meer bijhouden. Door samen te werken in de keten en co-creatie toe te passen, benut je de kracht van de markt.”
Dat vraagt om een onafhankelijke en flexibele regierol. “Met een goed ingerichte supply chain en een stevige basis ontstaat ruimte om vooruit te kijken en veranderingen te vertalen naar dienstverlening die ook in verschillende toekomsten standhoudt.”
Ook waardevol voor kleinere organisaties
Tot slot benadrukt Hans dat integrale regie niet alleen is weggelegd voor grote organisaties. “De scenario’s laten zien dat schaal minder bepalend is dan samenhang. Ook kleinere organisaties hebben baat bij overzicht, duidelijke keuzes en consistente sturing.”
Zijn oproep sluit aan bij de kern van het FMN‑rapport: “Ga het gesprek aan over waar je staat en waar je naartoe wilt. Integrale regie is geen doel op zich, maar een middel om facility management toekomstbestendig in te richten. Welke richting die toekomst ook opgaat.”
Nieuwsgierig naar het volledige rapport?
Met de marktvisie ‘FM op het Kruispunt – Navigeren door vier mogelijke toekomsten voor 2035’ biedt FMN samen met ABN AMRO en TwynstraGudde een strategisch kompas voor de toekomst. In dit rapport worden vier krachtige scenario’s geschetst die organisaties helpen om beter voorbereid te zijn op wat komt. Scenario’s die fundamentele spanningen blootleggen, tussen individu en organisatie, en tussen maatschappelijke waarde en prestatie, en daarmee richting geven aan de keuzes van vandaag.
Wat betekent dit concreet voor jouw organisatie, jouw werkomgeving en jouw rol als professional? De marktvisie helpt je om verder te kijken dan de korte termijn en biedt inzichten om strategische beslissingen beter te onderbouwen. De volledige marktvisie is vanaf vrijdag 27 maart exclusief beschikbaar voor FMN-leden. Ben je nog geen lid van FMN? Dan kun je alvast gratis de preview bekijken en kennismaken met de belangrijkste inzichten uit het rapport op de website van FMN.
